Tajfuny
Biografia

Taj­fu­ny – pol­ski zespół instru­men­tal­ny i wokal­no-instru­men­tal­ny, powsta­ły w paź­dzier­ni­ku 1963 roku w war­szaw­skim Klu­bie “Sto­do­ła” na bazie Big Beat Sexte­tu. Wzo­ro­wał się na zagra­nicz­nych gru­pach gita­ro­wych, takich jak: The Sha­dows, The Ven­tu­res, Outlaws i The Spo­tnicks. W swo­im reper­tu­arze oprócz kom­po­zy­cji wła­snych i współ­pra­cu­ją­cych z zespo­łem kom­po­zy­to­rów (Sadow­ski, Korzyń­ski, Loranc) miał rów­nież opra­co­wa­nia naj­róż­niej­szych tema­tów muzycz­nych, m.in. pol­skie wer­sje pio­se­nek Clif­fa Richar­da (”It’ll Be Me – Kie­dy będziesz moją, When The Girl In Your Arms – Gdy­byś ją tyl­ko znał, Luc­ky Lips – Takie nic) w wyko­na­niu Janu­sza Godlew­skie­goGwiaz­dy pol­skie­go big beatu: Taj­fu­ny (CD, Muza PNCD 1466, 2014) info autor­stwa Artu­ra Wie­ic­kie­go: okład­ka pły­ty.

Reper­tu­ar? Począt­ko­wo rze­czy­wi­ście kró­lo­wa­ły w nim utwo­ry instru­men­tal­ne “poży­cza­ne” od Nie­bie­sko-Czar­nych (Głos pre­rii) czy fran­cu­skich Les Chaus­set­tes Noires (Czas roz­mo­wy), potem zda­rza­ły się prze­rób­ki prze­bo­jów Mie­czy­sław Fogg

Historia

Po powro­cie z let­nie­go obo­zu stu­denc­kie­go w Miel­nie (były to ostat­nie wystę­py Big Beat Sexte­tu, któ­re mia­ły miej­sce we wrze­śniu 1963 roku) muzy­cy zmie­ni­li nazwę i odtąd wystę­po­wa­li, jako Taj­fu­ny. Pierw­szy skład gru­py two­rzy­li: Boh­dan Ken­de­le­wicz (gita­ra pro­wa­dzą­ca, lider), Krzysz­tof Bań­kow­ski (gita­ra ryt­micz­na), Zbi­gniew Anto­szew­ski (gita­ra baso­wa) i Miro­sław Bed­nar­ski (per­ku­sja), któ­re­go jesie­nią 1964 roku wymie­nił Jerzy Tumi­daj­ski.

Począt­ko­wo Taj­fu­ny nie mia­ły sta­łe­go woka­li­sty. Pierw­szym woka­li­stą z któ­rym zespół współ­pra­co­wał, był Janusz Godlew­ski (ex Luxem­burg Com­bo i Czer­wo­no-Czar­ni; koniec 1963–1965), pod koniec 1963 roku w skła­dzie poja­wi­li się na krót­ko Piotr Miks oraz instru­men­ta­li­sta Wie­sław Czer­wiń­ski (sak­so­fon bary­to­no­wy, orga­ny; wcze­śniej współ­pra­cow­nik Big Beat Sexte­tu), któ­rzy wkrót­ce prze­szli do Cho­cho­łów.

Dla­cze­go Taj­fu­ny? Nazwa wią­za­ła mi się z burzo­wym cha­rak­te­rem naszej muzy­ki, z resz­tą naszym pierw­szym prze­bo­jem było Przed Burzą. Na pew­no chcie­li­śmy odciąć się, przy­naj­mniej nazwą, od kolo­ro­wych zespo­łów, od Czer­wo­no-Czar­ni

Mimo iż gru­pa wyko­ny­wa­ła głów­nie utwo­ry instru­men­tal­ne, szyb­ko zdo­by­ła popu­lar­ność w całym kra­ju za spra­wą któ­rej umoż­li­wio­no jej reje­stra­cję pierw­szych nagrań radio­wych i pły­to­wych (tak­że tych, któ­re trze­ba było nagrać ze wzglę­du na potrze­by komer­cyj­ne­go ryn­ku), co mia­ło miej­sce wio­sną 1964 roku. Po radio­wym suk­ce­sie nagrań Bia­łe wzgó­rza i Zwrot­nik Raka nawią­zu­ją­cych brzmie­niem do zachod­nich zespo­łów gita­ro­wych Taj­fu­ny wraz z J. Godlew­skim wystą­pi­ły na II KFPP w Opo­lu.

Suk­ces odnie­sio­ny u boku naj­więk­szych gwiazd pio­sen­ki oraz entu­zja­stycz­ne przy­ję­cie serii lip­co­wych i sierp­nio­wych kon­cer­tów w sopoc­kim “Non Sto­pie” i w Halii Gwar­dii zaowo­co­wa­ły wie­lo­ma pro­po­zy­cja­mi ze stro­ny pio­sen­ka­rzy, któ­rzy szu­ka­li zespo­łu akom­pa­niu­ją­ce­go. Zespół obje­chał Pol­skę z pro­gra­mem Zga­duj Zga­du­li i towa­rzy­szył Helen Sha­pi­ro w jej kra­jo­wym tour­née. I miej­sce w ple­bi­scy­cie mie­sięcz­ni­ka Jazz na naj­po­pu­lar­niej­szych wyko­naw­ców 1964 roku w któ­rym gru­pa wyprze­dzi­ła Nie­bie­sko-Czar­nych sta­no­wi­ło pomyśl­ne pod­su­mo­wa­nie roku.

W 1965 roku zespół zare­je­stro­wał kolej­ne utwo­ry w Pol­skim Radio. Sesja nagra­nio­wa zaowo­co­wa­ła prze­bo­ja­mi: Roz­sta­nie z morzem (ina­czej Zachod­ni wiatr), Sta­lo­wa woda, Sezam otwar­ty. Od wio­sny do jesie­ni 1965 r. muzy­cy zespo­łu czę­sto nagry­wa­li i wystę­po­wa­li pod nazwą Ricer­car 64. Była to nazwa ansam­blu Andrze­ja Korzyń­skie­go.

W czerw­cu 1965 r. Taj­fu­ny uży­wa­jąc tej nazwy akom­pa­nio­wa­ły Pio­tro­wi Szcze­pa­ni­ko­wi pod­czas III KFPP w Opo­lu, zaś 9 grud­nia 1965 roku zespół zapre­zen­to­wał się na war­szaw­skiej Gita­ria­dzie (obok Czer­wo­no-Czar­nych, Nie­bie­sko-Czar­nych, Polan i Czer­wo­nych Gitar), gdzie bra­wu­ro­wo wyko­nał Taniec z sza­bla­mi A. Cha­cza­tu­ria­na.

W czerw­cu w 1966 roku gru­pa wystą­pi­ła na IV KFPP w Opo­lu ze swo­im nowym woka­li­stą Janem Flor­czy­kiem. W tym samym roku Taj­fu­ny (B. Ken­de­le­wicz — gita­ra, K. Bań­kow­ski — gita­ra, Z. Anto­szew­ski — gita­ra baso­wa, J. Tumi­daj­ski — per­ku­sja) wystą­pi­ły jako zespół “Żywio­ły” w kome­dii w reż. Jana Rut­kie­wi­cza, pt. Kochaj­my syren­ki (pre­mie­ra: 25 kwiet­nia 1967).

Latem dłuż­szą współ­pra­cę z zespo­łem roz­po­czy­na Woj­ciech Gąs­sow­ski z któ­rym muzy­cy nagra­li jego ówcze­sne prze­bo­je, na cze­le z pio­sen­ka­mi: Żal i Zie­lo­ne wzgó­rza nad Soli­ną.

Soli­ści, owszem, byli bli­scy Taj­fu­nom tem­pe­ra­men­tem, moto­rycz­no­ścią, przede wszyst­kim zain­te­re­so­wa­nia­mi muzycz­ny­mi, co obu stro­nom wycho­dzi­ło na dobre. Byli to kolej­no: Janusz Godlew­ski, Marek Tar­now­ski, Woj­ciech Gąs­sow­ski, Maciej Kos­sow­ski, Zbi­gniew Bizoń, Juliusz Wystup

Wkrót­ce jed­nak gru­pa roz­po­czę­ła współ­pra­cę z radio­wym “Stu­diem M‑2” i sta­ła się czę­ścią zespo­łu stu­dyj­ne­go Mło­dzie­żo­we­go Stu­dia “Rytm” pod kie­run­kiem A. Korzyń­skie­go (ex- Ricer­car 64). Skład for­ma­cji był płyn­ny. Cza­sa­mi obok gra­ją­ce­go na orga­nach lide­ra two­rzy­li ją w cało­ści muzy­cy Taj­fu­nów, któ­rzy nagry­wa­li rów­nież z zespo­ła­mi Pio­tra Figla i Krzysz­to­fa Sadow­skie­go oraz orkie­stra­mi Ste­fa­na Racho­nia i Edwar­da Czer­ne­go.

Zespół nagry­wał pod­kła­dy muzycz­ne i towa­rzy­szył na estra­dzie tak róż­nym wyko­naw­com, jak m.in.: Cze­sław Nie­men, Piotr Szcze­pa­nik (ze Szcze­pa­ni­kiem Taj­fu­ny nagra­ły jeden z jego naj­więk­szych prze­bo­jów — nastro­jo­wą pio­sen­kę Goniąc kor­mo­ra­ny), Marek Tar­now­ski, Anna Ger­man, Hele­na Maj­da­niec, Dana Ler­ska, Danu­ta Rinn, Juliusz Wystup, Boh­dan Łazu­ka, Mie­czy­sław Woj­nic­ki, Ali­bab­ki, czy Sio­stry Panas. Była to cena jaką zapła­cił za moż­li­wość regu­lar­ne­go nagry­wa­nia i dostęp do ante­ny radio­wej (zapła­ci­ły ją tak­że Cho­cho­ły).

Jesie­nią 1966 roku do skła­du gru­py doko­op­to­wa­ni zosta­li dwaj byli muzy­cy zespo­łu Czer­wo­no-Czar­ni: Maciej Kos­sow­ski (śpiew, trąb­ka) oraz Zbi­gniew Bizoń (sak­so­fon teno­ro­wy, for­te­pian, orga­ny, śpiew), któ­ry peł­nił rów­nież funk­cję kie­row­ni­ka muzycz­ne­go. Ich zain­te­re­so­wa­nia muzycz­ne wkrót­ce poczę­ły zmie­niać obli­cze muzycz­ne Taj­fu­nów. W kwiet­niu 1967 roku gru­pa wystę­po­wa­ła w noc­nym loka­lu Kon­gre­so­wa w War­sza­wie, następ­nie latem razem z Czer­wo­no-Czar­ny­mi w “Non Sto­pach” w Mię­dzyz­dro­jach i Świ­no­uj­ściu.

Wio­sną zespół opu­ścił Anto­szew­ski, a funk­cję basi­sty prze­jął Bań­kow­ski. We wrze­śniu po zare­je­stro­wa­niu swych ostat­nich nagrań radio­wych dla Mło­dzie­żo­we­go Stu­dio “Rytm” Taj­fu­ny wyje­cha­ły do Soczi na kon­cer­ty z oka­zji Tygo­dnia Kul­tu­ry Pol­skiej. Nakła­dem Melo­dii uka­zał się long­play, pt. Польская Эстрада (1968) na któ­rym zaśpie­wa­li: M. Kos­sow­ski, Han­na Koniecz­na i Nina Urba­no (na czwór­ce już tyl­ko Kos­sow­ski i Koniecz­na). Po powro­cie z ZSRR zespół odbył jesz­cze dwie tra­sy po kra­ju, akom­pa­niu­jąc H. Maj­da­niec i D. Ler­skiej. Były to ostat­nie wystę­py pod tą nazwą.

W stycz­niu 1968 roku Taj­fu­ny po raz kolej­ny zmie­ni­ły skład i prze­kształ­ci­ły się w Bizo­ny. Kos­sow­ski wybrał karie­rę solo­wą. 24 maja 1996 roku reak­ty­wo­wa­ne Taj­fu­ny wystą­pi­ły w klu­bie Sto­do­ła pod­czas kon­cer­tu, zaty­tu­ło­wa­ne­go War­szaw­ski rock and roll lat 60. Z brzy­twą na poziom­ki (został udo­ku­men­to­wa­ny na pły­cie, pt. War­szaw­ski Rock & Roll. Live in Con­cert), w Cen­trum Łowic­ka (1997) i w Sali Kon­gre­so­wej (1999).

W 2008 roku, nakła­dem Pol­skie­go Radia uka­za­ła pierw­sza w histo­rii gru­py pły­ta kom­pak­to­wa z serii Z Archi­wum Pol­skie­go Radia, Vol. 7. Znaj­du­je się tutaj kom­plet instru­men­tal­nych nagrań radio­wych zare­je­stro­wa­nych w latach 1964–1966 (czte­ry z nich z udzia­łem Gru­py Wokal­nej “Mete­ory” i jed­no z udzia­łem klar­ne­ci­sty Józe­fa Mazur­kie­wi­cza) oraz nagra­nia kon­cer­to­we z opol­skich festi­wa­li z udzia­łem J. Godlew­skie­go, J. Flor­czy­ka i ze sto­łecz­nej Gita­ria­dy, któ­ra odby­ła się w Sali Kon­gre­so­wej w grud­niu 1965 roku z gościn­nym udzia­łem W. Czer­wiń­skie­go (orga­ny).

W 2012 roku Pol­skie Nagra­nia wyda­ły kolej­ny kom­pakt Taj­fu­nów z serii Gwiaz­dy Pol­skie­go Big Beatu, gdzie tym razem prze­wa­ża­ły pio­sen­ki w wyko­na­niu: J. Godlew­skie­go, Mete­orów (woka­li­zy), W. Gąs­sow­skie­go, Ali­ba­bek, M. Kos­sow­skie­go, Kry­sty­ny Konar­skiej, J. Wystu­pa i J. Flor­czy­ka (Zie­lo­ne wzgó­rza nad Soli­ną z gościn­nym udzia­łem Ceza­re­go Szlą­za­ka – for­te­pian).

Dyskografia

Czwórki

Pocztówki dźwiękowe

Kompilacje

Kompilacje bez podanego roku wydania

Nagrania radiowe

Nagrania koncertowe zarejestrowane przez Polskie Radio

W archi­wum P. R. Lublin uda­ło się odna­leźć kolej­ne nie­pu­bli­ko­wa­ne, instru­men­tal­ne nagra­nie Taj­fu­nów pt. Ostat­ni podmuch wia­tru. Nie uda­ło się usta­lić roku jego nagra­nia.

Czwórki

Pocztówki dźwiękowe

Kompilacje bez podanego roku wydania

Nagrania radiowe

Nagrania koncertowe zarejestrowane przez Polskie Radio

W archi­wum P. R. Lublin uda­ło się odna­leźć kolej­ne nie­pu­bli­ko­wa­ne, instru­men­tal­ne nagra­nie Taj­fu­nów pt. Ostat­ni podmuch wia­tru. Nie uda­ło się usta­lić roku jego nagra­nia.