Bogusław Linda
Muzyk

Bogu­sław Lin­da (ur. 27 czerw­ca 1952 w Toru­niu) – pol­ski aktor, reży­ser i sce­na­rzy­sta teatral­ny i fil­mo­wy, komik oraz peda­gog. Współ­za­ło­ży­ciel i wykła­dow­ca War­szaw­skiej Szko­ły Fil­mo­wej.

Na prze­strze­ni lat wystę­po­wał w fil­mach twór­ców, takich jak Krzysz­tof Kie­ślow­ski, Agniesz­ka Hol­land, Andrzej Waj­da i Wła­dy­sław Pasi­kow­ski. Bywa okre­śla­ny “jed­nym z naj­po­pu­lar­niej­szych pol­skich akto­rów fil­mo­wych”.

Wczesne lata

Jest synem Ali­ny Lin­dy, pro­fe­sor uni­wer­sy­tec­kiej.

Ukoń­czył II Liceum Ogól­no­kształ­cą­ce w Toru­niu. Absol­went kra­kow­skiej PWST.

Kariera aktorska

Jako stu­dent nawią­zał kon­takt z kra­kow­skim Teatrem Sta­rym, jego debiu­tem oka­zał się Mikoł­ka w Zbrod­ni i karze Fio­do­ra Dosto­jew­skie­go (reż. Maciej Prus, 1977). W latach 1978–1981 grał w Teatrze Współ­cze­snym we Wro­cła­wiu w takich sztu­kach jak Cza­ro­dziej­ska góra Tho­ma­sa Man­na oraz w Ame­ry­ce Fran­za Kaf­ki (1980). Na począt­ku lat 80. był akto­rem w war­szaw­skim Teatrze Stu­dio.

Jego pierw­szą waż­ną rolą była w Gorącz­ce (1980) w reży­se­rii Agniesz­ki Hol­land, gdzie wcie­lił się w postać anar­chi­sty Gry­zia­ka. Następ­nie zagrał m.in. w Kobie­cie samot­nej (1981) tej samej reży­ser­ki, w Czło­wie­ku z żela­za (1981) Andrze­ja Waj­dy, w Przy­pad­ku (1981) Krzysz­to­fa Kie­ślow­skie­go i Mat­ce Kró­lów (1982) Janu­sza Zaor­skie­go, “gra­jąc boha­te­rów nazna­czo­nych egzy­sten­cjal­nym nie­po­ko­jem, zmu­szo­nych do bez­na­dziej­nych zma­gań z wro­gą rze­czy­wi­sto­ścią”.

Aktor­skie emploi wraż­liw­ca pró­bo­wał prze­ła­mać w fil­mie Jac­ka Brom­skie­go Zabij mnie gli­no (1987), w któ­rym zagrał groź­ne­go prze­stęp­cę Jerze­go Mali­ka. W 1992 wcie­lił się w postać Fran­za Mau­re­ra, esbe­ka z zasa­da­mi, w Psach Wła­dy­sła­wa Pasi­kow­skie­go. Ta rola ukształ­to­wa­ła wize­ru­nek Lin­dy jako cynicz­ne­go „twar­dzie­la”. Ugrun­to­wa­ły go role w fil­mach Psy 2 (1994), Sara (1997), Pułap­ka (1997), Demo­ny woj­ny według Goi (1998).

W latach 90. uzna­nie kry­ty­ki przy­nio­sły mu role sztuk­mi­strza Styg­my w Jań­ciu Wod­ni­ku (1993) Jana Jaku­ba Kol­skie­go, Micha­ła Sulec­kie­go (ojca wal­czą­ce­go o pra­wo wycho­wy­wa­nia swo­jej cór­ki) w Tacie (1995) Macie­ja Śle­sic­kie­go, a tak­że księ­dza Roba­ka w Panu Tade­uszu (1999) Andrze­ja Waj­dy. W 1996, pod­czas Festi­wa­lu Gwiazd w Mię­dzyz­dro­jach, odci­snął dłoń na Pro­me­na­dzie Gwiazd.

W 1998 zre­ali­zo­wał dla Tele­wi­zji Pol­skiej serial doku­men­tal­ny Pro­jekt X, skła­da­ją­cy się z 13 repor­ta­ży nagra­nych przez akto­ra pod­czas podró­ży po świe­cie.

W 2001 zagrał gang­ste­ra Ale­xa w fil­mie Wła­dy­sła­wa Pasi­kow­skie­go Reich, Petro­niu­sza w fil­mie Jerze­go Kawa­le­ro­wi­cza Quo Vadis oraz poli­cjan­ta w fil­mie dro­gi Sezon na lesz­cza. W 2005 zagrał rolę kome­dio­wą w fil­mie Czas sur­fe­rów oraz wystą­pił w seria­lach kome­dio­wych Dzi­ki (2004) oraz Dzi­ki 2: Poje­dy­nek (2005). W 2006 wystą­pił w pol­sko-ame­ry­kań­skim wester­nie Let­nia miłość oraz spró­bo­wał swo­ich sił jako reży­ser, nakrę­ca­jąc film Jasne błę­kit­ne okna, w któ­rym zagrał u boku Joan­ny Bro­dzik i Beaty Kaw­ki. W 2009 zagrał pod­ry­wa­cza Ceza­re­go w fil­mie kome­dio­wym Woj­cie­cha Wój­ci­ka Rand­ka w ciem­no. 1 kwiet­nia 2011 pre­mie­rę kino­wą miał film Macie­ja Śle­sic­kie­go Trzy minu­ty. 21:37, w któ­rym wcie­lił się w rolę mala­rza.

5 paź­dzier­ni­ka 2009 z rąk sekre­ta­rza sta­nu w MKiDN Pio­tra Żuchow­skie­go ode­brał Srebr­ny Medal “Zasłu­żo­ny Kul­tu­rze Glo­ria Artis”. 16 maja 2014 został odzna­czo­ny, a 26 maja – ude­ko­ro­wa­ny Krzy­żem Ofi­cer­skim Orde­ru Odro­dze­nia Pol­ski “za wybit­ne zasłu­gi dla pol­skiej kul­tu­ry, za osią­gnię­cia w pra­cy arty­stycz­nej i twór­czej oraz dzia­łal­no­ści spo­łecz­nej”. Został rów­nież uho­no­ro­wa­ny w Alei Gwiazd w swym rodzin­nym mie­ście Toru­niu, gdzie na Ryn­ku Sta­ro­miej­skim odsło­nił dru­gą z serii “kata­rzy­nek” – pod­pi­sów słyn­nych toru­nian.

19 kwiet­nia 2012 weszła do teatrów w War­sza­wie wyre­ży­se­ro­wa­na przez nie­go sztu­ka pt. Mer­lin Mon­goł, będą­ca jego debiu­tem reży­ser­skim w sztu­ce teatral­nej.

Działalność pozaaktorska

Pró­bo­wał sił w śpie­wa­niu. W fil­mie Sara z 1997 wyko­nał cover pio­sen­ki Leonar­da Cohe­na “I’m Your Man”. W 2005 nagrał z zespo­łem Świe­tli­ki album pt. Las putas melan­có­li­cas. Wcze­śniej nagrał też wspól­nie z ukra­iń­ską skrzy­pacz­ką Assią Akhat pio­sen­kę pt. “Gdzie mam szu­kać cię” (wyda­na na sin­glu 20 czerw­ca 2002 nakła­dem Uni­ver­sal Music Pol­ska).

Jesie­nią 2002 na ante­nie TVN pro­wa­dził talk-show Co ty wiesz o goto­wa­niu.

Wystą­pił w kam­pa­niach rekla­mo­wych sie­ci restau­ra­cji fast food Bur­ger King, pro­du­cen­ta dżin­sów Ame­ri­ca­nos, Powszech­ne­go Towa­rzy­stwa Eme­ry­tal­ne­go Win­ter­thur, mar­ki tele­wi­zyj­nych kana­łów fil­mo­wych Cine­max, suple­men­tu die­ty Phar­ma­ton Geria­vit, pro­du­cen­ta wód­ki Bols Pla­ti­num i mar­ki samo­cho­do­wej Renault.

W listo­pa­dzie 2017 został sojusz­ni­kiem osób LGBT, bio­rąc udział w akcji “Ramię w ramię po rów­ność” Kam­pa­nii Prze­ciw Homo­fo­bii.

Życie prywatne

Dba o pry­wat­ność i rzad­ko udzie­la wywia­dów oraz infor­ma­cji o życiu oso­bi­stym. Jest żona­ty z Lidią Popiel, któ­rą poznał na pla­nie fil­mu Kroll. Ma z nią cór­kę Alek­san­drę. Z poprzed­nie­go mał­żeń­stwa ma dwóch synów: Miko­ła­ja i Micha­ła.

Pasjo­nu­je się jeź­dziec­twem i łowiec­twem. Uzna­wa­ny jest za dobre­go myśli­we­go i świet­ne­go strzel­ca.

Nagrody filmowe i nominacje