Zbigniew Zamachowski (ur. 17 lipca 1961 w Brzezinach) – polski aktor filmowy i teatralny, lektor, piosenkarz, kompozytor muzyki do etiud filmowych oraz autor muzyki i tekstów piosenek.
Życiorys
Urodził się w Brzezinach koło Łodzi. Jest absolwentem technikum i szkoły muzycznej. W dzieciństwie kilkukrotnie zwyciężał w konkursie wokalnym “Tomaszowska Wiosna” w Tomaszowie Mazowieckim.
W filmie debiutował w 1981 rolą w Wielkiej majówce Krzysztofa Rogulskiego. W teatrze debiutował w grudniu 1983. Dwa lata później otrzymał nagrodę za rolę Pianisty w przedstawieniu “Syn marnotrawny” (Łódź – III Ogólnopolski Przegląd Spektakli Dyplomowych). Również w 1985 ukończył studia na Wydziale Aktorskim PWSFTiT w Łodzi.
Jest laureatem Nagrody im. Stanisława Wyspiańskiego I stopnia za “osiągnięcia aktorskie w teatrze i filmie” oraz Nagrody im. Aleksandra Zelwerowicza za sezon 1992/1993 – przyznawanej przez redakcję miesięcznika “Teatr” – za rolę Wojnickiego w “Wujaszku Wani” Antona Czechowa w Teatrze Studio w Warszawie i tytułową w “Płatonowie” Antona Czechowa w Teatrze Telewizji. Ponadto zdobył liczne nagrody krajowe (m.in. Wiktory ’93 ’96 i ’97, Złota Kaczka ’93 oraz dyplom mistrzowski – Nagroda im. prof. Aleksandra Bardiniego na XVIII Przeglądzie Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu). Dwukrotnie otrzymał nagrodę za pierwszoplanową rolę męską na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych.
W latach 1985–1997 występował w Teatrze Studio w Warszawie, od 1997 jest aktorem Teatru Narodowego. Występował gościnnie również na deskach Teatru Scena Prezentacje w Warszawie.
Jest wykładowcą piosenki aktorskiej w warszawskiej Akademii Teatralnej. Od kwietnia 2008 jest Członkiem Rady Fundacji Centrum Twórczości Narodowej.
W 2012 zasiadł w jury drugiej edycji programu rozrywkowego TVP2 Bitwa na głosy. Od kwietnia do października 2013 współprowadził piątkowe wydania porannego programu TVP2 Pytanie na śniadanie.
W 2020 zaczął prowadzić audycję radiową pt. “Zamach na dziesiątą muzę” w Radiu Nowy Świat, gdzie jest członkiem redakcji muzycznej.
Życie prywatne
Dwukrotnie rozwiedziony. Pierwszą żoną aktora była Anna Komornicka, a drugą – Aleksandra Justa, z którą ma czwórkę dzieci: Marię (ur. 1994), Antoniego (ur. 1997), Tadeusza (ur. 1999) i Bronisławę (ur. 2001). 3 maja 2014 ożenił się z Moniką Richardson.
W wolnym czasie grywa w piłkę nożną, tenisa lub golfa.
Został członkiem komitetu poparcia Bronisława Komorowskiego przed przyspieszonymi wyborami prezydenckimi 2010.
Jest honorowym mieszkańcem Brzezin. Ma swoją gwiazdę przed Szkołą Podstawową nr 2 w Brzezinach.
Teatr Telewizji
1999: Randka z diabłem jako Wiesio
2007: Kryptonim Gracz (scen. i reż. Agnieszka Lipiec-Wróblewska) jako szermierz Jerzy Pawłowski
2010: Czarnobyl. Cztery dni w kwietniu jako Zbigniew Jaworowski
2013: Nikt mnie nie zna Major Sławnicki
2014: Rewizor jako Piotr Iwanowicz Dobczyński
2015: Zaręczyny jako Henryk
Skomponowane piosenki
“Kocham cię, idioto” (słowa Zenon Laskowik, z repertuaru Ady Biedrzyńskiej)
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (2015)
Srebrny Medal “Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2015)
Złoty Krzyż Zasługi (2005)
Odznaka Zasłużony Działacz Kultury (1996)
Nagrody
Nagroda indywidualna i nagroda dziennikarzy na III Ogólnopolskim Przeglądzie Spektakli Dyplomowych Szkół Teatralnych za rolę pianisty w spektaklu Syn marnotrawny Stanisława Trembeckiego w reż. Adama Hanuszkiewicza w PWSFTViT w Łodzi (1985)
Nagroda na V Festiwalu “Młode kino polskie ‘87” w Gdańsku za kreacje aktorskie w filmach Ludożercy w reż. Łukasza Wylężałka i Zad wielkiego wieloryba w reż. Mariusza Trelińskiego (1988)
Nagroda im. Zbyszka Cybulskiego za role: Piotra w filmie Dotknięci), Seweryna w Zabij mnie, glino, Króla w filmie Ludożerca oraz Wicia w filmie Zad wielkiego wieloryba i Artura Janickiego w Dekalogu (1989)
Nagroda Artystyczna Młodych im. Stanisława Wyspiańskiego I stopnia za osiągnięcia aktorskie w teatrze, filmie i na estradzie (1989)
Nagroda Akademii Telewizyjnej “Wiktor” – trzykrotnie (1992, 1993, 1997)
Metronom’92 – nagroda redakcji “Sztandaru Młodych” za przedstawienie Big Zbig Show (1993)
Nagroda im. Aleksandra Zelwerowicza za rolę Wojnickiego w Wujaszku Wani w Teatrze Studio w Warszawie i rolę tytułową w Płatonowie Antoniego Czechowa w Teatrze Telewizji
Nagroda na XIX Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych za rolę Tomasza w filmie Zawrócony w reż. Kazimierza Kutza (1994)
Złota Kaczka – nagroda przyznawana przez miesięcznik “Film” (1995)
Nagroda im. prof. Aleksandra Bardiniego na XVIII Przeglądzie Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu (1997)
Polska Nagroda Filmowa “Orzeł” w kategorii najlepsza rola męska za rolę Edzia w filmie Cześć Tereska w reż. Roberta Glińskiego (2002)
Złota Kaczka – nagroda czytelników miesięcznika “Film” za rolę Edzia w filmie Cześć Tereska i rolę Dymeckiego, właściciela stacji w filmie Stacja (2002)
Polska Nagroda Filmowa “Orzeł” za rolę Jaśka w filmie Zmruż oczy (2004)
Nagroda na XXXI Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych za rolę w filmie Przybyli ułani w reż. Sylwestra Chęcińskiego (2006)
Nagroda na VI Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji “Dwa teatry” w Sopocie za rolę Onego II w spektaklu Piaskownica Michała Walczaka (2006)
Statuetka “Przyjaciel Zaczarowanego Ptaszka” na Festiwal Piosenki Zaczarowanej w Krakowie – nagroda dla przyjaciela ogólnopolskiego festiwalu dla osób niepełnosprawnych uzdolnionych wokalnie (2006)
Nagroda na VIII Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji “Dwa teatry” w Sopocie za rolę Roberta w spektaklu Ballada o kluczu w reż. Waldemara Krzystka (2008)
Nota prawna
Tekst biografii został opracowany w dużym stopniu na podstawie materiałów zgromadzonych w serwisie Wikipedia.pl, na podstawie licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach.
Pełny tekst źródłowy http://pl.wikipedia.org/wiki/Zbigniew_Zamachowski